Het cybernetische systeem is al uitgelegd. Het bestaat uit talloze regelmechanismen die specifiek op een taak zijn ingericht. Er bestaan kruisrelaties en als het ene systeem in werking komt, is dat van invloed op een ander daarmee verbonden systeem.

Zo zijn er een aantal systemen die per definitie in ieder mens aanwezig zijn en tijdens het leven evalueren. Ze beïnvloeden elkaar op ondersteunende wijze. Ze zijn van onontbeerlijk belang in het zo goed mogelijk sturen van ons dagelijks gedrag en van onze ontwikkelingsmogelijkheden. Het zijn systemen waar we voordeel aan beleven.

Onder bepaalde omstandigheden kunnen deze systemen zo sterk met elkaar verbonden raken, dat zij tot een overheersende factor samengroeien. Op dat moment dienen ze de persoon niet meer, maar bevelen ze die.

Peggy Claude-Pierre was, voor zover ons bekend is, de eerste die dit systeem als de grote veroorzaker en instandhouder van eetstoornissen beschrijft. Zij benoemt dit systeem "de innerlijke negativist".

Stichting IMET werkt nu met een zelf uitgewerkt profiel van deze dictator. Ongeveer 90% van het karakter van dit "persoonsdeel" is voor iedereen die zo een deel heeft, gelijk.

In dit artikel gaan we even voorbij aan het onderzoek dat tot dit profiel heeft geleid. We richten ons hier tot de belangrijkste en herkenbaarste vermogens, kwaliteiten en beperkingen van dit regelsysteem.

 Het systeem heeft de volgende kenmerken:

• Het werkt contextgebonden. Dat betekent dat het bijvoorbeeld gericht is op eetgedrag;
   
• Het kan zijn context vergroten over meer gebieden. Het is niet duidelijk of dit mechanisme in andere contexten gekopieerd wordt, of dat het rechtstreeks invloed uitoefent over een groter gebied door zich op een hoger niveau in de regelsystemen te verplaatsen;
   
• Het staat geen veranderingen toe. Als het een 'bevel' tot verlies aan lichaamsgewicht heeft gegeven, kan de persoon niet anders dan steeds minder te eten, fobisch te worden voor vet, of meer te spugen of te laxeren. Het systeem regelt als een dictator en de persoon is machteloos. Het lichaam kan vanuit zijn eigen overlevingsstrategie daar wel iets tegen ondernemen. Het kan overgaan tot het ontwikkelen van tegengestelde systemen die resulteren in eet- of snoepbuien. Een anorectische drang wordt dan voorzien van boulimisch gedrag. Twee systemen vechten in de persoon om de macht. Als het boulimische systeem het wint, legt de dictator hier ook zijn rigiditeit op. Het gedrag zal voortaan boulimisch worden;

• Het heeft als eerste opdracht te overleven. Het systeem staat toe dat het tweede systeem een plaats krijgt, of het staat toe dat het gewichtsverlies steeds langzamer verloopt. Het evalueert echter, door steeds meer te verharden in zijn rigiditeit. Bij Stichting IMET hanteren we ook verschillende namen voor dit systeem: "de drammerige autoriteit", "de dictator", "de terrorist" en "de vernietiger". De mensen waarmee wij werken bezitten soms een "drammerige autoriteit", meestal een "dictator" of een "terrorist";

• Het is gericht op nuttigheid. Presteren, zinvol bezig zijn en verantwoordelijkheid, zijn na het overleven de doelen van het systeem;

• Het mijdt kwaliteit. Immers, kwaliteit betekent verandering en staat de onveranderbaarheid van de opdracht van het systeem in de weg;

• Het mist gevoel. Het kent het fenomeen gevoel, zoals wij radiosignalen kennen, maar het heeft geen zintuig voor gevoel, zoals wij ook geen zintuig hebben om radiosignalen te ontvangen;

• Gevoel betekent gevaar voor het systeem. Gevoel vraagt om kwaliteit, om ervaringen die voor het systeem niet nuttig zijn;

• Het is zeer cognitief. Het maakt gebruik van alle argumenten die binnen het totale systeem passen van de persoon die het overheerst. Over iedere persoon die wij behandelen en die onder invloed staat van een dictator, kunnen we verscheidene zeer opmerkelijke staaltjes van manipulatie van deze dictator vertellen;

• Het is niet ingesteld op verdediging. Het zal elke verdediging opbouwen vanuit een aanval op de persoon over wie het heerst;

• Het heeft invloed op de trainer of therapeut, als deze zich door het systeem laat chanteren.

We hebben bij Stichting IMET een grote kennis opgebouwd in de individuele vermogens en kwaliteiten van de individuele dictators. We kennen zo hun zwakke plekken en weten hoe we ermee om moeten gaan om de persoon weer vrij te maken van zo een dicterend systeem.

Een bekend effect van een onbekend systeem

Alle behandelaars van angst-, dwang-, eet- of identiteitsstoornis worden geconfronteerd met dit systeem. De meesten onder hen identificeren het systeem met de persoon die zij behandelen, alsof de persoon grip kan krijgen op het systeem. De behandelaar ervaart het gedrag van de persoon als hinderlijk en verwijt de patiënt dat deze niet meewerkt. Het is opmerkelijk hoe vaak mensen na aanvang van een behandeling van een stoornis een verbeteringsproces in lijken te gaan. Maar een paar weken of maanden na het beëindigen van de behandeling krijgen ze een terugval of een heftige omslag van bijvoorbeeld anorectisch naar boulimisch gedrag.

Voor ouders, partners, vrienden, begeleiders, docenten en artsen.

Algemeen

Voor mensen in wier omgeving iemand met een angst-, dwang-, identiteit- of eetstoornis leeft, kan het nuttig zijn te weten wat een eetstoornis is en hoe je daar als (zijdelings) betrokkene zo goed mogelijk mee om kunt gaan. Voor deze mensen is dit deel van de site bestemd.

Een stoornis met veel meer symptomen dan alleen een dwangmatig gedrag.

Een angststoornis is een symptoom van een veel breder en diepgaander probleem dan alleen het verstoorde gedrag. Het gedrag is niet meer dan één van de duidelijkste uitingsvormen die de persoon uitzendt over haar onvrede met haar leefsituatie. Vaak trekt deze uitingsvorm zoveel aandacht naar dit ene facet van het probleem, dat de andere facetten niet of maar nauwelijks worden waargenomen. Het behandelen van een angststoornis is dus het behandelen van een symptoom. Wil je het probleem werkelijk oplossen, dan zal je de veroorzakers, waarvan het angstige gedrag er maar één is, moeten aanpakken. Deze uitleg geldt ook voor specifieke dwangstoornissen.

Eén opmerking is hier wel op zijn plaats:

Niet alle mensen waarmee wij werken
zijn belast met een ernstige stoornis.

Doel van het kennismakingstraject

Stichting IMET heeft een relatief hoog percentage cliënten met een lang spoor van behandelingen. De schroom bij deze mensen is groot om opnieuw met een behandeling te starten. Daarom heeft Stichting IMET een kennismakingstraject opgezet.

We bieden iedereen een gefaseerde instap in de behandeling. Elke behandelaar kan een prachtige theorie hanteren, maar hoe is de praktijk. Hoe klikt het tussen de persoon en de behandelaar? Welk effect heeft de behandeling? Welk vertrouwen heeft de persoon in de methode? Hoe komt deze werkzaam over? Hoe veilig voelt de persoon zich in de behandeling? Allemaal belangrijke onderwerpen die je eerst mag ervaren voordat je je vertrouwen aan iemand kan geven.

Het kennismakingstraject biedt 3 individuele sessies van 5 kwartier tot 1,5 uren elk, voor het totaalbedrag van € 175,-. In dit traject kan de persoon ervaren hoe Stichting IMET met haar problemen omgaat. Op basis van die ervaring kan de persoon besluiten of de methode haar aanspreekt en of zij vertrouwen heeft in het effect van deze behandeling, of dat zij een andere keuze wil maken.

Formulering van de behandeldoelen

In dit kennismakingstraject formuleert de persoon haar doelen. Zelfs al zou de persoon niet doorgaan in het behandeltraject, dan is dit formuleren van de doelen al zeer verhelderend voor de persoon zelf. Het probleem wordt niet meer als een onontwarbare kluwen ervaren, maar als een beter inzichtelijke combinatie van belemmerende factoren.

Behandelplan

Op basis van de ruim vier uren waarin de behandelaar de persoon heeft kunnen waarnemen in gesprekken en oefeningen, de geformuleerde doelen en verkregen intakegegevens, wordt een behandelplan geformuleerd. In dit acht tot twaalf pagina’s tellende plan staan behalve de inhoudelijke voorstellen voor de behandeling ook de geschatte behandelperiode en de geschatte behandelkosten. Dit plan wordt met de cliënt besproken en als de cliënt het met de gehele formulering eens is, kan met de behandeling worden begonnen. De kosten van dit plan bedragen € 255,-. Deze kosten worden apart berekend, omdat in sommige gevallen gewerkt kan worden zonder uitvoerig behandelplan.

Structuur

Het behandeltraject bestaat uit twee belangrijke behandelfasen:

Losmakingsfase:

Losmaking van de innerlijke belemmerende factor (Peggy Claude-Pierre noemt dit de Innerlijke negativist. Bij Stichting IMET wordt deze factor de Innerlijke dictator genoemd. In werkelijkheid gaat het hier over een verstoord innerlijk regelsysteem; een verstoord cybernetisch systeem.

Behandelfase:

Behandeling van de stoornis zelf.

Individuele sessies

De individuele sessies duren gemiddeld anderhalf uur. Dat kan soms wat uitlopen en dat kan soms ook iets korter zijn. Dat effect heeft ermee te maken dat in de sessies veel dingen worden gedaan die afgerond moeten kunnen worden. De therapeut grijpt niet in in het proces van de cliënt om de sessie te beëindigen, maar laat het proces doorgaan tot een moment waarop een goede afronding mogelijk is, en dat kan wel eens een kwartier langer duren dan de anderhalf uur van de sessie.

De kosten van de individuele sessies bedragen € 90,-. Meestal wordt begonnen met een wekelijkse sessie. Na verloop van tijd wordt deze frequentie afgebouwd tot aan het eind drie afspraken eens per maand en de laatste drie maanden later.

Tijdens de individuele sessies vindt de eigenlijke therapie plaats. In de losmakingsfase wordt de aandacht met name gericht op het losmaken van de cliënt van haar innerlijke belemmerende factoren die vooral de vermogens tot veranderingen in de weg staan.

Het effect van de samenwerking van deze belemmerende factoren noemen we de Innerlijke dictator. We weten vrij goed hoe het gedrag van deze dictator (de regelsystemen) kan zijn en ook waar zijn of haar zwakke punten liggen. Dit inzicht geeft ons het vermogen om de cliënten onder de invloedsfeer van die dictator weg te halen. Deze losmaking levert de cliënt al een grotere vrijheid en een effectieve ontstressing op.

In tegenstelling tot Peggy Claude-Pierre, die de innerlijke negativist vernietigt, geven wij de cliënt de oorspronkelijke goede kwaliteiten van de belemmerende factoren terug, en veranderen de belemmeringen in mogelijkheden. Daarmee voorkomen we dat de oorspronkelijke kwaliteiten van de cliënt veranderen.

De praktijk wijst uit dat behandelingen waarbij de invloed van de innerlijke dictator onveranderd blijft, resulteert in terugvalpercentages van 30 - 60% (uiteraard werken meer factoren aan het verhogen of verlagen van dit percentage mee).

In de praktijk van Stichting IMET blijkt dat alleen al het ontkrachten van de Innerlijke dictator een opmerkelijke verbetering in het gedragspatroon van de cliënt geeft.

Correcties bij ondergewicht

Slikangst, angst voor vergiftiging, angst voor misselijkheid en spugen kan leiden tot ondergewicht. Als een cliënt aan ondergewicht lijdt, dat nog niet medisch gecorrigeerd hoeft te worden, maar toch een zorgelijk verloop heeft, worden direct maatregelen genomen om het zorgelijke verloop te stoppen. Daarna vindt een voortdurende afweging plaats in de prioriteit van de behandeling tussen het verminderen van het gewichtsrisico en het losmakingsproces van de Innerlijke dictator.

De videocursus Identiteits- en persoonlijkheidstraining

De cursus is op dvd gezet en wordt begeleid van een cursusmap met vragen die de cursist kan beantwoorden. Het voordeel van de videoregistratie is dat de cursist de cursus kan volgen op momenten die haar/hem uitkomen, eventueel in kortere blokken en met eventuele herhalingen. De behandelaar begeleidt de cursist bij diens vragen over de cursusinhoud.

In de cursus leren de cliënten hoe menselijke patronen over het algemeen werken en hoe deze van invloed zijn op hun eigen leven en hun probleemgebied. Stichting IMET hanteert een grote openheid in de behandelmethoden en de achtergronden daarvan. Daarmee verwerft de cliënt veel vermogens om de zelfwerkzaamheid tussen de sessies door te optimaliseren.

Via de cursus leren de cliënten veel nieuwe inzichten en vaardigheden. Met deze vermogens kunnen zij zich cognitief en emotioneel onafhankelijker maken van ongewenste invloeden uit zowel hun omgeving als uit hun verleden. Ze ontwikkelen een ander zelfbeeld en andere interactionele vermogens. Ze leren omgaan met hun belemmerende factoren en deze om te zetten in stimulerende vermogens.

De cursus is geen gespreksgroep. Als het doel is om mensen naar hun eigen oorspronkelijke identiteit te brengen, hun eigen oorspronkelijke systeem, is het onjuist hen te laten luisteren naar de oplossingen zoals anderen die, vanuit hun eigen specifieke systemen, bedacht hebben. In verschillende moderne psychotherapieën gaat men ervan uit dat ieder mens de antwoorden van zijn problemen in zichzelf meedraagt. En telkens blijkt weer dat deze stelling bewaarheid wordt. Cliënten komen vaak met oplossingen die een behandelaar niet zou kunnen bedenken. Deze oplossingen blijken steeds weer uiterst effectief te werken op deze ene persoon. Dit is logisch. De oplossingen matchen doorgaans optimaal op de, deels verborgen, unieke systemen van de cliënt.
De therapievormen nodigen de cliënt zowel op onbewust als op bewust niveau steeds weer uit de meest adequate oplossing zelf te bedenken.

Behandeling van de stoornis zelf

Nadat de cliënt los is gekomen van de belemmerende invloedssfeer van de Innerlijke dictator, kan zij zelf de verantwoordelijkheid dragen voor het veranderen van het gedrag. Voor een belangrijk deel is de dwangmatigheid daarvan dan al veranderd in een drang. Deze drang wordt steeds beter bestuurbaar.

In de formulering van de doelen die de cliënt in het kennismakingstraject stelde, liggen veel ingangen om veranderingen in het gedrag vanuit overtuigingen te stimuleren. Het ongewenste gedrag wordt steeds makkelijker doorbroken door veranderingen van nieuwe ervaringen en overtuigingen.

Oorspronkelijk had IMET een nazorgtraject georganiseerd dat een periode van vijf jaar overbrugt. De ervaringen van prominente behandelaars wijzen er immers op dat terugval in de oorspronkelijke klacht in de regel binnen drie jaren plaats vindt en dat terugval in een ander ongewenst gedrag, als dit al gebeurt, zich binnen vijf jaren ontwikkelt. Klachten die daarna bij de persoon ontstaan, worden door de onderzoekers / publicisten niet meer in verband gebracht met de oorspronkelijk behandelde klachten.

Vanaf het begin van haar activiteiten heeft IMET haar resultaten bijgehouden. Aanvankelijk door uitbehandelde cliënten te volgen via telefonische contacten, eerst ieder kwartaal, later elk half jaar. De resultaten wezen zonder uitzondering op een volledige genezing. Daarop is de afspraak gemaakt dat de cliënten die de behandeling met goed gevolg afgerond hebben bij eventuele terugval zich kunnen melden en als eerste geholpen worden.

De behandelingen worden nu afgesloten in een afbouwproces waarin de frequenties van de behandelcontacten afnemen van eens in de veertien dagen naar een aantal keren eens per maand, daarna twee afspraken met tussenliggende periodes van een kwartaal. Tenslotte wordt na een half jaar nog eens telefonisch contact opgenomen en worden een aantal behandelonderwerpen besproken.

De behandelaars van IMET hebben alleen de personen in hun verdere verloop gevolgd die de behandeling voltooid hebben. Cliënten die voortijdig stoppen, ongeacht om welke reden, worden in hun verdere proces niet meer gevolgd.

De behandelvisie van Stichting IMET richt zich op het gehele verstoorde psychosomatische gebied van mensen met een stoornis. Op psychisch gebied worden met name de onontwikkelde vermogens van de persoon tot ontwikkeling geholpen, en de vertekeningen uit de ontwikkelde systemen weggehaald. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen de persoon zelf en haar systeem (gedrag).

De stichting erkent dat mensen met een stoornis deze stoornis vanuit vier fundamentele veroorzakers ontwikkelden:

• De aangeboren overmaat aan vermogens;
• De ontkenning van deze vermogens door de omgeving;
• De aangeboren sterke drang deze vermogens tot ontwikkeling te brengen;
• De communicatiestoornis met de omgeving vanuit het eigen gedifferentieerde denken, voelen en beleven.

De stichting erkent dat het compensatiegedrag een overlevingsstrategie betekent, en dat dit gedrag eerst veranderd kan worden als de persoon een betere overlevingsstrategie gevonden heeft die resulteert in een zelf ontwikkelde levensstrategie.

Het ongewenste gedrag biedt de persoon een vorm van gecompenseerde veiligheid. Ontneem niemand een veiligheid voordat je hem of haar een betere veiligheid hebt kunnen geven.

De persoon mag ervaren dat zij anders mag zijn; dat zij gehoord, begrepen en gerespecteerd wordt in degene die zij is en dat zij al haar oorspronkelijke vermogens kan ontwikkelen.

Het uiteindelijke doel van de training is dat mensen met een stoornis, van hun stoornis afkomen omdat zij geen compensatiegedrag meer nodig hebben; omdat ze zichzelf ontdekt hebben en zichzelf zijn gaan respecteren; omdat ze zichzelf als zinvolle en zingevende medemensen in de samenleving beschouwen. Mensen die gehoord, begrepen en gerespecteerd worden.
Door de vele woorden die aan de visie van Stichting IMET worden gegeven kan de schijn worden gewekt dat wij vooral cognitief ingesteld zijn. Om de mensen met wie we werken weer helemaal bij hun eigen essenties te krijgen, bieden we een evenwichtig patroon aan van genuanceerd en gedifferentieerd denken, voelen, doen en beleven, afgestemd op de individuele persoon.